Geschatte waarden en de impact van een zombillion op hedendaagse economieën

De term ‘zombillion’ duikt steeds vaker op in economische discussies, en roept vragen op over de impact op onze financiële systemen. Het is een concept dat de potentieel destabiliserende effecten van bedrijven die eigenlijk failliet zouden moeten gaan, maar door diverse factoren, zoals overheidssteun of kunstmatige levensverlenging, in leven worden gehouden, beschrijft. Deze bedrijven, de ‘zombiefirma’s’, slorpen kapitaal op dat anders naar productieve investeringen zou kunnen gaan, en vormen daarmee een risico voor de algehele economische groei en stabiliteit. De discussie over de omvang en impact van deze ‘zombillion’ is cruciaal voor het begrijpen van de huidige economische uitdagingen.

Het fenomeen van zombiefirma’s is niet nieuw, maar de schaal ervan is in de afgelopen decennia toegenomen, vooral na de financiële crisis van 2008 en de recente COVID-19 pandemie. Overheden wereldwijd hebben massale steunpakketten uitgerold om bedrijven te redden en banen te behouden. Hoewel dit op korte termijn noodzakelijk was, heeft het ook geleid tot een situatie waarin een aanzienlijk aantal bedrijven, die zonder deze steun failliet zouden zijn gegaan, kunstmatig in leven worden gehouden. Dit heeft geleid tot de opkomst van een ‘zombillion’, een economie waarin de middelen worden geblokkeerd in niet-productieve entiteiten, wat de efficiëntie en veerkracht van de economie ondermijnt.

De Oorsprong en Groei van Zombiefirma’s

De opkomst van zombiefirma’s is een complex proces met meerdere oorzaken. Eén van de belangrijkste factoren is de historisch lage rentevoeten die de afgelopen jaren hebben geheerst. Lage rentevoeten maken het voor bedrijven gemakkelijker om schulden aan te gaan en af te lossen, waardoor ze zelfs met lage winstmarges kunnen blijven opereren. Dit creëert een perverse prikkel om inefficiënte bedrijven in leven te houden, in de hoop dat de economie zal herstellen en hun prestaties zullen verbeteren. Een andere factor is de overheidsinterventie, zoals het verstrekken van staatssteun of het versoepelen van faillissementswetten. Hoewel deze maatregelen bedoeld zijn om banen te redden en de economie te stimuleren, kunnen ze er ook toe leiden dat zombiefirma’s worden beschermd tegen de marktwerking. Bovendien speelt de complexiteit van de moderne financiële systemen een rol, waardoor het moeilijker wordt om inefficiënte bedrijven te identificeren en te liquideren.

De Rol van Banken en Schuldeisers

Banken en andere schuldeisers spelen een cruciale rol in het in leven houden van zombiefirma’s. Ze kunnen ervoor kiezen om slechte leningen te ‘herstructureren’ in plaats van af te schrijven, waardoor de bedrijven meer tijd krijgen om hun schulden af te betalen. Dit kan echter leiden tot een ‘evergreening’ van de schuld, waarbij de problemen van het bedrijf niet worden opgelost, maar alleen worden uitgesteld. Schuldeisers kunnen ook aarzelen om faillissement aan te vragen, omdat dit kan leiden tot verliezen en reputatieschade. De invloed van politieke druk en de angst voor sociale onrust kunnen ook een rol spelen bij de beslissing om zombiefirma’s te blijven steunen. Dit continueren van steun, ondanks de slechte prestaties, is een belangrijk aspect van de problematiek rondom het ‘zombillion’.

Indicator	2010	2020
Aandeel zombiefirma's (totale bedrijven)	5%	15%
Totale schulden zombiefirma's (als % van BBP)	2%	8%
Productiviteitsgroei (zombiefirma's vs. gezonde bedrijven)	-1%	-5%

De tabel illustreert de aanzienlijke toename van zombiefirma’s en hun impact op de economie over een periode van tien jaar. De stijging van het aandeel zombiefirma's en hun totale schulden als percentage van het BBP is duidelijk zichtbaar. Daarbij valt op dat de productiviteitsgroei van zombiefirma's significant lager is dan die van gezonde bedrijven, wat de negatieve impact op de algehele economische efficiëntie benadrukt.

De Impact op Productiviteit en Innovatie

Een van de meest zorgwekkende gevolgen van het ‘zombillion’ is de negatieve impact op de productiviteit en innovatie. Zombiefirma's zijn vaak minder efficiënt en minder innovatief dan gezonde bedrijven, omdat ze niet onder de druk van de markt staan om te verbeteren. Ze concurreren met gezonde bedrijven en drukken de prijzen, waardoor de winstmarges van de gezonde bedrijven worden verlaagd en hun investeringscapaciteit wordt beperkt. Dit leidt tot een lagere algehele productiviteitsgroei en een verminderde dynamiek van de economie. Bovendien kunnen zombiefirma’s kapitaal aantrekken dat anders naar meer veelbelovende startups en innovatieve bedrijven zou kunnen gaan, waardoor de innovatie wordt belemmerd. De langetermijneffecten van deze stagnatie zijn potentieel verwoestend voor de concurrentiepositie van een land op de wereldomarkt.

De Verdeling van Kapitaal en Investeringen

De aanwezigheid van zombiefirma’s leidt tot een inefficiënte verdeling van kapitaal en investeringen. Kapitaal wordt gebonden in bedrijven die weinig tot geen waarde creëren, terwijl het ontbreekt aan investeringen in meer productieve en innovatieve bedrijven. Dit kan leiden tot een ‘crowding-out’ effect, waarbij investeringen in veelbelovende projecten worden uitgesteld of afgewezen. De allocatie van financiële middelen wordt verstoord en de economische groei wordt afgeremd. Een gezonde economie vereist een efficiënte kapitaalallocatie, waarbij kapitaal naar bedrijven stroomt die het meest productief en innovatief zijn. Het ‘zombillion’ ondermijnt dit proces en belemmert de langetermijngroei.

• Verminderde investeringen in onderzoek en ontwikkeling.
• Lagere groei van de totale factorproductiviteit (TFP).
• Minder kansen voor nieuwe bedrijven en startups.
• Een vertraging van de technologische vooruitgang.

Deze punten illustreren de directe negatieve consequenties van het in leven houden van zombiefirma’s. Het kunstmatig in stand houden van niet-productieve entiteiten remt de economische dynamiek en belemmert de creatie van toekomstige waarde.

De Internationale Dimensie van het Probleem

Het probleem van zombiefirma’s is niet beperkt tot één land of regio; het is een internationaal fenomeen. Verschillende landen, waaronder Japan, Italië en Zuid-Korea, hebben te kampen met een aanzienlijk aantal zombiefirma’s. Dit heeft gevolgen voor de wereldeconomie als geheel, omdat het de concurrentie vervormt en de economische groei afremt. De internationale handel kan worden belemmerd door de aanwezigheid van zombiefirma’s die kunstmatig lage prijzen kunnen hanteren. Bovendien kan de financiële stabiliteit van het internationale financiële systeem in gevaar komen als zombiefirma’s in grotere hoeveelheden in gebreke blijven. Samenwerking tussen landen is essentieel om dit probleem aan te pakken en de internationale economie te beschermen.

De Rol van Internationale Instellingen

Internationale instellingen, zoals het Internationaal Monetair Fonds (IMF) en de Wereldbank, kunnen een belangrijke rol spelen bij het aanpakken van het probleem van zombiefirma’s. Ze kunnen landen adviseren over beleidsmaatregelen om de groei van zombiefirma’s te beperken en de economische efficiëntie te verbeteren. Ze kunnen ook technische assistentie verlenen en financiële steun bieden om landen te helpen bij de hervorming van hun financiële systemen en de verbetering van hun bedrijfsomgeving. Een gezamenlijke aanpak is cruciaal om de negatieve impact van het ‘zombillion’ op de wereldeconomie te minimaliseren en een duurzame economische groei te bevorderen.

1. Verbetering van de transparantie van financiële instellingen.
2. Implementatie van strengere regels voor de herstructurering van leningen.
3. Bevordering van een efficiëntere faillissementsprocedure.
4. Stimulering van investeringen in productieve en innovatieve bedrijven.

Deze stappen zijn essentieel om een gezondere en veerkrachtigere economie te creëren en de schade die wordt veroorzaakt door zombiefirma’s te beperken. Het vereist politieke wil en een gezamenlijke inspanning om de noodzakelijke hervormingen door te voeren.

De Toekomst van het ‘Zombillion’

De toekomst van het ‘zombillion’ is onzeker. Of het probleem zal aanhouden of zal afnemen, hangt af van verschillende factoren, waaronder het economisch klimaat, het beleid van overheden en centrale banken, en de bereidheid van schuldeisers om moeilijke beslissingen te nemen. Een plotselinge stijging van de rentevoeten of een vertraging van de economische groei kan leiden tot een toename van het aantal faillissementen en een afname van het aantal zombiefirma’s. Echter, zonder structurele hervormingen en een verandering in het beleid, is het waarschijnlijk dat het probleem zal blijven bestaan. Een proactieve aanpak is essentieel om de negatieve gevolgen van het ‘zombillion’ te beperken en een duurzame economische groei te bevorderen.

De uitdaging ligt in het vinden van een evenwicht tussen het beschermen van banen en het stimuleren van productiviteit en innovatie. Het is belangrijk om een omgeving te creëren waarin bedrijven worden beloond voor efficiëntie en innovatie, en waarin faillissementen niet worden gestigmatiseerd, maar worden gezien als een onderdeel van een gezonde economie. Alleen dan kan het ‘zombillion’ worden overwonnen en kan de economie haar volledige potentieel realiseren. Het vereist moedige beslissingen en een langetermijnvisie om een veerkrachtige en duurzame economie voor toekomstige generaties te bouwen.